Kort: De markt heeft niet altijd gelijk, ook niet als het om ASML gaat

Inleiding 

De belangrijke eigenschap van marktreacties is dat informatie door de handelende partijen wordt gebruikt om uit te komen op een prijs die alle partijen tevredenstelt. Dat betekent echter niet dat die prijs ook de waarde van het onderliggende goed vertegenwoordigt.

Gedragseconoom Robert Shiller laat zien dat de markt kan worden gekaapt door overdreven pessimisme (de invloed van covid op de economie) en optimisme (internetbubbel aan het begin van het millennium). Informatie wordt dus niet per se goed verwerkt door de marktpartijen waardoor aandelen onder- of overgewaardeerd kunnen raken. ASML lijkt vorige week aan dat eerste fenomeen, overdreven pessimisme, ten prooi te zijn gevallen.

ASML als voorbeeld

Het aandeel ASML daalde eind juli met ruim 12 procent in waarde nadat bekend was geworden dat in China immersie-DUV-lithografiemachines worden gebouwd. Een immersie-DUV-machine is een apparaat waarmee patronen op siliciumwafers worden geprojecteerd waarop microchips worden gebouwd.

De belangrijke eigenschap van marktreacties is dat informatie door de handelende partijen wordt gebruikt om uit te komen op een prijs die alle partijen tevredenstelt. Dat betekent echter niet dat die prijs ook de waarde van het onderliggende goed vertegenwoordigt.

Vanaf achter een bureau kan niet worden bepaald of China inderdaad de technologie onder de knie heeft. Deskundigen buitelen over elkaar heen om de voortgang van China in de technologie te relativeren. Als de deskundigen gelijk hebben kan de marktreactie worden aangemerkt als een wilde extrapolatie van het nieuws. Als ik dit stukje schrijf, enkele dagen na de beursklap, is de koers alweer ruim zes procent hoger dan op de dag dat het slechte nieuws bekend werd.

De werkelijkheid van de beurs

Robert Shiller concludeerde in 2014 “dat markten reeds zodanig zijn georganiseerd met het oog op menselijke factoren dat ze opmerkelijk goed functioneren, en dat we – naarmate we meer inzicht krijgen in de psychologie die ten grondslag ligt aan zeepbellen en soortgelijke problemen – verdere innovaties kunnen doorvoeren om de werking van deze markten te verbeteren.”

Shiller bedoelt dat we ons sterker moeten afvragen of de onderliggende economische krachten daadwerkelijk zijn gewijzigd dan wel dat we te veel waardeverandering verzinnen. Helaas lopen we in 2026 nog steeds tegen een verzonnen wereld aan. De marktprijs van een goed of een aandeel staat daarom niet gelijk aan de waarde.

Op de iets langere termijn zien we het resultaat van de fantasie. Onderzoek van Werner de Bondt en Richard Thaler liet in 1985 al zien dat de fantasten het verliezen degenen die zich niet gek laten maken door overdrijving bij de inprijzing van nieuws. Dat zal zeker van toepassing zijn op vele ASML-beleggers.

Recent onderzoek van David Thesmar en Emil Verner laat zien dat er inderdaad een categorie beleggers bestaat die zich niet gek laten maken. Recent onderzoek van David Thesmar en Emil Verner laat zien dat er inderdaad een categorie beleggers bestaat die zich niet gek laten maken. Hun studie toont dat kleine beleggers rendementen uit het verleden extrapoleren terwijl ervaren beleggers zich baseren op rationele verwachtingen om daarmee een beter rendement te behalen dan kleine beleggers.

De inhoud van dit artikel vormt nadrukkelijk geen financieel advies, beleggingsadvies of aanbeveling tot het kopen, verkopen of aanhouden van financiële instrumenten. Beleggingsbeslissingen dienen te worden genomen op basis van eigen onderzoek en, indien nodig, onafhankelijk professioneel advies.